มอก.ท่อPVC กำหนดมาตรฐานและคุณภาพช่วยผู้บริโภค
- VLine
- Jul 17, 2019
- 1 min read
Updated: Jan 10, 2020
ปัญหาหลักในการเลือกซื้อท่อพีวีซีก็ตัวเลือกในตลาดมีเยอะมาก
โดยเฉพาะมือใหม่ที่ไม่ค่อยมีความรู้เรื่องท่อ บางทีโชคร้ายเสียเงินซื้อท่อที่ไม่ได้คุณภาพมาเพราะดูสินค้าไม่เป็น
มอก. ย่อมาจาก มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม เป็นข้อกำหนดที่ สมอ ได้กำหนดไว้ เพื่อความสะดวกในการสื่อสารระหว่างผู้บริโภคและผู้ผลิต โดยที่ท่อน้ำพีวีซีประปาใช้ มอก. 17-2532 หรือก็คือ มอก. ของท่อที่ใช้สำหรับน้ำดื่ม
สิ่งที่สำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม หรือ สมอ. ได้ทำออกมาช่วยผู้บริโภคและผู้ใช้ก็คือการควบคุมผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมที่เกี่ยวข้องกับการก่อสร้างอย่างเข้มงวด โดยเฉพาะผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมท่อพีวีซี
มอก คืออะไร
มอก คือการนิยามมาตรฐานของสินค้าเพื่อความสะดวกในการสื่อสารระหว่างผู้บริโภคและผู้ผลิตทั้งหลาย
มาตรฐานท่อพีวีซีมีการกำหนด แบบ ชนิด และชั้นคุณภาพ ขนาดและเกณฑ์ความคลาดเคลื่อน (ชั้นความดันหมายถึงชั้นความดันน้ำที่ท่อประปาพีวีซีจะรับได้) คุณลักษณะที่ต้องการ เครื่องหมายและฉลาก และการทดสอบท่อพีวีซีแข็งสำหรับใช้เป็นท่อน้ำดื่ม ซึ่งเหมาะสำหรับใช้ในที่ที่ไม่ถูกแสงแดดโดยตรงเท่านั้น
ทาง สมอ. ได้ตรวจสอบควบคุมและกำหนดคุณภาพท่อพีวีซีตามมาตรฐาน มอก.
มาตรฐานนี้จะควบคุมทั้งการใช้งานและคุณภาพความปลอดภัยในด้านผลที่เกิดขึ้นกับน้ำ เช่น ท่อต้องไม่ทำให้น้ำมีกลิ่น รส หรือมีสีเปลี่ยนไปจากเดิม และต้องไม่มีสารที่เป็นพิษละลายออกมาจนเป็นอันตรายแก่สุขภาพได้
ท่อพีวีซีประเภทอื่นที่ไม่มีข้อกำหนดดังกล่าว หากนำไปใช้เป็นท่อน้ำดื่มอาจทำให้ไม่ปลอดภัยต่อผู้บริโภคได้
มอก. มีความสำคัญอย่างไร
มอก คือตัวรับประกันคุณภาพให้ผู้บริโภคครับ
มอก. มีประโยชน์ต่อผู้บริโภคยังไง
ช่วยในการตัดสินใจเลือกสินค้า
สร้างความปลอดภัยในการนำไปใช้
ในกรณีที่สินค้าชำรุด ก็สามารถหาอะไหล่ได้ง่ายจากสินค้าที่มีมาตรฐานเดียวกัน
วิธีการบำรุงรักษาใกล้เคียงกัน ไม่ต้องหัดใช้สินค้าใหม่ทุกครั้งที่ซื้อ
หากเราเข้าใจข้อดีของการมี มอก. แล้ว เรามาลองดูกันครับว่า มอก. ของท่อพีวีซี มันดีแค่ไหนและเป็นยังไงกันนะ
ท่อแบบไหนถึงจะผ่าน มอก.
สมอ นิยามความหมายของท่อพีวีซีดังนี้
ท่อที่ผ่านมาตรฐานต้องอยู่ในมาตรฐานตาม ขนาด มิติ และน้ำหนัก ตามที่ทางอุตสาหกรรมกำหนด
และท่อที่ผ่านมาตรฐาน มอก ต้องมีลักษณะต่อไปนี้
ลักษณะทั่วไป: ท่อต้องตรง กลม และมีความสม่ำเสมอ พื้นผิลภายในและภายนอกเรียบ และไม่มีรอยตำหนิที่เป็นผลเสียหายต่อการใช้งาน ปลายทั้งสองข้างมีหน้าจัดเรียบและตั้งฉากกับแนวแกนของท่อ การทดสอบให้ทำโดยการตรวจพินิจเท่านั้น
อุณหภูมิ: เมื่อทดสอบตามมาตรฐานแล้ว ความยาวเฉลี่ยต้องเปลี่ยนไปไม่เกินร้อยละ 5
และยังรวมถึงความทนอื่นเช่น ความทนอะซีโทน ความทนกรดซัลฟิวริก ความทึบแสง ผลที่เกิดขึ้นกับน้ำ ความต้านแรงกด ความต้านแรงกระแทก ความทนความดันในระยะเวลาสั้นของท่อ ความทนความดันในระยะเวลานานของท่อ
ตรงข้างบนนี้สำคัญมากครับ เพราะ มอก. รับประกันว่าท่อเรา นอกจากจะต้องดูสวยงามและมีคุณภาพแล้ว ยังต้องมีความทนทานและสามารถใช้งานได้ในอีกหลายรูปแบบเลย
แล้วจะดูได้ยังไงว่าท่อไหนมี มอก?
ท่อน้ำดื่มต้องมี มอก. บอกข้อมูลดังนี้
ชื่อยี่ห้อของท่อ
ขนาดของท่อ
ชั้นคุณภาพของท่อ (หรือเรียกว่า คลาส)
ชนิดของ มอก. ท่อน้ำประปาใช้ มอก. 17-2532
โดยท่อพีวีซีที่ผ่าน มอก จะมีอยู่สามระดับ ตั้งแต่ ท่อพีวีซีชั้น 5 ท่อพีวีซีชั้น 8.5 และ ท่อพีวีซีชั้น 13.5
และชั้นความดันท่อพีวีซี 5, 8.5 และ 13.5 ตามมาตรฐานก็คือความสามารถที่ท่อจะรับแรงดันได้ต่อ ตารางเซ็นติเมตร์ ในอุณหภูมิ 27C
หากดูไม่ออกดูตัวอย่างตามภาพด้านล่างได้ครับ
วิธีดู มอก ท่อพีวีซี
การดูคุณภาพท่อพีวีซีให้สังเกตตัวท่อก่อนเลือกใช้
การนำท่อพีวีซีแข็งสำหรับใช้ทำท่อน้ำดื่มสีฟ้า มอก.17-2532 ไปใช้เป็นท่อน้ำดื่ม ควรตรวจสอบด้วยการสังเกตเครื่องหมายมาตรฐานและการแสดงฉลากที่ท่อทุกท่อน อย่างน้อยต้องมี
เลขอักษรหรือเครื่องหมายแจ้งรายละเอียดคำว่า “ท่อน้ำดื่ม”
ชื่อ ขนาด ชั้นคุณภาพ ความยาว ปีที่ทำ
เครื่องหมายการค้าที่จดทะเบียนอย่างชัดเจน
การดูคุณภาพท่อพีวีซีให้สังเกตตัวท่อก่อนเลือกใช้
การนำท่อพีวีซีแข็งสำหรับใช้ทำท่อน้ำดื่มสีฟ้า มอก.17-2532 ไปใช้เป็นท่อน้ำดื่ม ควรตรวจสอบด้วยการสังเกตเครื่องหมายมาตรฐานและการแสดงฉลากที่ท่อทุกท่อน อย่างน้อยต้องมี
เลขอักษรหรือเครื่องหมายแจ้งรายละเอียดคำว่า “ท่อน้ำดื่ม”
ชื่อ ขนาด ชั้นคุณภาพ ความยาว ปีที่ทำ
เครื่องหมายการค้าที่จดทะเบียนอย่างชัดเจน
ท่อแบบไหนที่ไม่ผ่าน มอก.
ท่อที่ผ่าน มอก คือท่อที่มีคุณภาพ และมีความทนทานใช้การได้นาน
ท่อที่ไม่ผ่าน มอก อาจจะมีคุณภาพหรือสภาพหลังการทดสอบดังนี้
ท่อแตก
ท่อเบี้ยว
ท่อรับความดันน้ำไม่ได้
ท่อรับแรงกดไม่ได้
ท่อทำให้น้ำมีสารเคมีและใช้ดื่มไม่ได้
บทสรุป
มอก ท่อพีวีซี ก็คือตัววัดคุณภาพที่ดีมากอย่างหนึ่ง
สิ่งที่สำคัญที่สุดเวลาเลือกสินค้าแบบท่อพีวีซีก็คือ คุณภาพ และ ราคา หากเราสามารถมั่นใจได้ว่าคุณภาพของสินค้าอยู่ในสภาพที่เราพอใจ และอยู่ในการรับประกันของ สมอ แล้ว เราจะได้เอาเวลาไปทำการศึกษาเรื่องการดูราคาท่อพีวีซีและเลือกผู้จัดจำหน่ายแทนครับ
![ขั้นตอนการจ้างช่างเดินงานระบบประปา สุขาภิบาล [+สิ่งที่ควรเลี่ยง]](https://static.wixstatic.com/media/c810e8_03e8ed40f7d54787ad637c30d9551032~mv2.jpg/v1/fill/w_848,h_558,al_c,q_85,enc_avif,quality_auto/c810e8_03e8ed40f7d54787ad637c30d9551032~mv2.jpg)
บทความนี้ทำให้รู้สึกว่า “ดูแค่ราคาถูก” นี่เสี่ยงจริง โดยเฉพาะมือใหม่อย่างผมที่เคยคิดว่าท่อ PVC ก็เหมือน ๆ กันหมด พอมีอธิบายเรื่องฉลาก/การทดสอบ และข้อจำกัดเรื่องแสงแดด ก็ช่วยให้เลือกใช้งานถูกประเภทมากขึ้น. ผมสงสัยนิดนึงว่าในงานที่จำเป็นต้องโดนแดดตลอด (เช่น เดินท่อบนดาดฟ้า) เขาแนะนำวิธีป้องกัน/วัสดุทางเลือกยังไงบ้างนะ? อีกเรื่องนอกประเด็น คือผมเคยเข้าไปดู เว็บนี้ หาไอเดียเรื่องสีอยู่บ้าง แต่เรื่องท่อน้ำดื่มนี่ขอให้ยึดมาตรฐานไว้ก่อนเลยครับ.
ประเด็นที่ชอบคือเขียนชัดว่าท่อที่ผ่านมาตรฐานสำหรับน้ำดื่มต้องไม่ทำให้น้ำมีกลิ่น/รส/สีเปลี่ยน ซึ่งคนทั่วไปมักคิดแค่ว่า “ท่อหนา” ก็พอ ทั้งที่เรื่องสารที่อาจละลายออกมาสำคัญมาก. แล้วเรื่อง “เหมาะกับที่ไม่โดนแดดตรง” ก็ดีเลย เพราะหลายบ้านลากท่อไว้กลางแจ้งแล้วงงว่าทำไมเสื่อมเร็ว. พูดถึงการเช็กอะไรไว ๆ แบบไม่จริงจังมาก ช่วงก่อนฉันไปเล่น Ghibli-style photo maker ขำ ๆ เหมือนกัน แต่ของจริงแบบท่อประปานี่ต้องซีเรียสเรื่องมาตรฐานสุด ๆ ค่ะ.
อ่านแล้วนึกถึงตอนเคยซื้อท่อแบบไม่ดูมาตรฐาน สุดท้ายรั่วเร็วมาก เลยเห็นด้วยว่ามองหา มอก. ช่วยลดความเสี่ยงได้เยอะ (โดยเฉพาะงานน้ำดื่ม) แล้วการแยก “ชั้นความดัน” นี่หลายคนพลาดจริง ๆ—ผมเคยต้องไล่เช็กตัวเลขเองทีหลังเหมือนกัน. นอกเรื่องนิดนึง เวลาเจอรหัส/ตัวเลขบนฉลากแล้วอยากแปลความหมาย ผมเคยใช้ quick binary text converter เช็กฟอร์แมตข้อมูลเล่น ๆ ด้วย แต่สุดท้ายก็กลับมาที่หลักเดิมคืออ่านฉลากให้ครบก่อนซื้อครับ.
The city maps in Hole io feel like playgrounds of destruction, and there’s something strangely relaxing about clearing everything in sight.